Oświetlenie na produkcji – przepisy, praktyka i ekonomia

11.03.2018 |

Maciej Gronert, projektant oświetlenia TRILUX Polska

Jakie przepisy prawne określają kwestie oświetlenia miejsc pracy w halach produkcyjnych?

Pośrednio o kwestiach odpowiedniego oświetlenia mówi art. 207 Kodeksu Pracy, według którego „Pracodawca jest zobowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki”. Kwestię precyzuje w pewnym stopniu Rozporządzenie Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, mówiąc o tym że „oświetlenie dzienne na poszczególnych stanowiskach pracy powinno być dostosowane do rodzaju wykonywanych prac i wymaganej dokładności oraz powinno spełniać wymagania określone w Polskiej Normie”, a „niezależnie od oświetlenia dziennego w pomieszczeniach pracy należy zapewnić oświetlenie elektryczne o parametrach zgodnych z Polskimi Normami” (Dz.U. 1997 nr 129 poz. 844.). Szczegółowe wymagania dotyczące oświetlenia miejsc pracy – w tym także w halach produkcyjnych - zostały przedstawione przez Polski Komitet Normalizacyjny  w dokumencie PN-EN 12464-1:2012 - wersja polska; Światło i oświetlenie - Oświetlenie miejsc pracy - Część 1: Miejsca pracy we wnętrzach.

Tak jak wspomina rozporządzenie o BHP, wymaganie normatywne są rozpisane osobno dla stanowisk roboczych różnego typu. Dążąc jednak do ich uogólnienia, można by powiedzieć, że im bardziej precyzyjna, niebezpieczna i długotrwała jest czynność, tym więcej światła jest wymagane. Co więcej, ze względu na jego wpływ na samopoczucie, w pomieszczeniach w których stale przebywają ludzie, współczynnik odzwierciedlenia barw musi wynosić co najmniej 80.

Czy w polskich firmach produkcyjnych przepisy są przestrzegane?

Firmy produkcyjne przestrzegają przepisów. Ma to znaczenie nie tylko ze względu na kontrole Inspektoratu Pracy, ale także wymierne korzyści. Oświetlenie zgodne z wymaganiami normatywnymi sprzyja utrzymaniu dobrego samopoczucia pracowników i minimalizuje ryzyko występowanie błędów oraz wypadków – z punktu widzenia przedsiębiorstwa jest więc opłacalne. Sytuacje, w których instalacja nie osiąga oczekiwanych przez ustawodawcę parametrów rzadko wynikają ze złej woli właściciela zakładu. Mogą mieć jednak miejsce w przypadku rozwiązań oświetleniowych niesprawdzonych producentów, kiedy to nominalne właściwości nie odpowiadają realnie osiąganym.

Czy w dziedzinie oświetlenia hali produkcyjnej przykłada się dużą wagę do kwestii ekonomicznych?

Ze względu na duże powierzchnie obiektów przemysłowych oraz realizowaną w nich częstokroć pracę w trybie wielozmianowym, hale produkcyjne są jednym z obszarów rynku, w których innowacje z zakresu efektywności energetycznej wdrażane są najchętniej. Potencjalna skala oszczędności zachęca do korzystania z rozwiązań charakteryzujących się dużą skutecznością świetlną oraz z systemów zarządzania oświetleniem, dostosowujących parametry funkcjonowania opraw do aktualnej sytuacji. Korzysta się tu zarówno z czujników obecności, natężenia światła dziennego czy sensorów zajętości miejsc paletowych.

Dowiedz się więcej o innowacyjnym systemie zarządzania oświetleniem w ofercie TRILUX Polska:

LiveLink